Diyanet bu yıl fetva almak için iletilen 836 bin soruyu yanıtladı

Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Heyeti Lideri Prof. Dr. Abdurrahman Haçkalı, heyetin çalışma yöntemlerini, konseye iletilen sorulara ait bilgileri ve fetva verme süreçlerini AA muhabirine anlattı.

İslam’ın, toplumsal olarak varoluş süreçlerinin oluşumunda Türk milletinin “hücrelerine kadar” tesirinin bulunduğunu söz eden Haçkalı, bunun, halkın kendilerine ağır halde soru sormasında tesirli olduğunu belirtti.

Fetvanın, bireylerin muhtaçlığına nazaran verilen ferdî bir yanıt olduğunu tabir eden Haçkalı, halktan gelen soruların, fetvaya gereksinim duyulan ve fetva konusunda eksiklere ya da tamamlanması gereken konulara işaret ettiğini, bunun da şura için yol gösterici olduğunu söyledi.

“TÜRKİYE DIŞINDAN DA GELEN SORULARI CEVAPLIYORUZ”

Fetva sınırında vilayetlerdeki vaizlerin vazife yaptığını ve uzmanların sorulara karşılık verdiğini bildiren Haçkalı, “2022 yılı içerisinde Alo 190 Fetva Sınırı üzerinden bizlere yaklaşık 800 bin soru sorulmuş. İnternet üzerinden sorulan yaklaşık 36 bin soruya da karşılık vermişiz.” dedi.

Türkiye’nin yanı sıra Avrupa’da yaşayan Türk vatandaşlarından da çok sayıda soru geldiğini belirten Haçkalı, bunun yanında Güney Afrika’dan Kazakistan’a dünyanın bir çok yerindeki fetva kurumlarından da soru aldıklarını bildirdi.

Fetva hazırlama süreçlerinde bazen tıbbi bazen iktisadi bilgilere, bazen de ilahiyat fakültelerinin deneyimlerine muhtaçlık duyduklarını, TÜBİTAK, üniversiteler ve öteki resmi kurumlarla da çalıştıklarını aktaran Haçkalı, “Fetva hazırlama sürecinde şayet bu formda ilmi toplantılara muhtaçlığımız varsa, paydaşlarımızla birlikte bu toplantıları yapıyoruz. O ilmi toplantılardan elde ettiğimiz bilgiler üzerine aktüel sıkıntılara fetva ve yanıtlar üretiyoruz.” diye konuştu.

Haçkalı, bu çalışmaların hem halk hem de sivil toplum kuruluşları ve resmi kurumlar nezdinde şuraya duyulan itimat ve takviyenin göstergesi olduğunu kaydetti.

“ÜYELER ÖNEMLİ BİR SEÇME VE ELEME SÜRECİNDEN GEÇİYOR”

Kurulda vazife yapan 16 üyenin “ciddi bir seçme ve eleme sürecinden” geçtiğini söz eden Haçkalı, heyet üyeliği için iki ön seçim yapıldığını, yaklaşık 200 kişilik bir seçme-eleme kümesinin adaylar ortasından 24 kişiyi seçtiğini, bu şahıslardan 12’sinin atanmak üzere Cumhurbaşkanı’na teklif edildiğini anlattı.

Diğer 4 üyenin de ilahiyat fakültelerindeki deneyimli hocalardan atanmak üzere teklif edildiğini aktaran Haçkalı, “Diyanet İşleri Başkanlığımızın hizmet alanlarında yıllarca çalışmış, deneyim kazanmış; vakit zaman vilayet müftülerimiz ancak çoğunlukla da konseyimizin içerisinde yıllarını geçirmiş uzmanlarımız ortasından çok deneyimli hocalarımız ve ilahiyat fakültelerimizde de ehliyet ve liyakat sahibi hocalarımız buraya geliyor.” sözlerini kullandı.

Kurulun çalışma metotlarına ait bilgi veren Haçkalı, fetvayı, “neden gereksinim duyulduğu” noktasından başlayarak hazırlayıp yazdıklarını belirtti. Haçkalı, bu süreçte fetvanın kanıtları, münasebetleri ve dünya genelindeki fetva meclislerinin husus hakkındaki görüşlerinin bir ortaya getirilerek karar alındığı bilgisini paylaştı.

Haçkalı, “Kurulumuz, çalışmalarında Kur’an ve sünneti temel alır. Tarihi deneyimimizi, İslami ilimleri, Müslümanların Peygamberimizden bugüne taşıdığı temel ve ortak kabulleri dikkate alır. Verilen fetva ve kararlarda milletimizin birlik ve beraberliğini, kardeşliğimizi son derece dikkate alır. Verdiği kararlarda da rastgele bir dini, sivil, resmi yapılanma ya da rastgele bir otorite, merciye bağlı değildir. Bunlardan etkilenmez, bağımsız olarak çalışır, özerk bir yapıya sahiptir.” biçiminde konuştu.

“FETVALARIMIZ BAĞLAMINDAN KOPARTILARAK ÇARPITILIYOR”

Verdikleri fetvaların vakit zaman içinden kimi cümlelerin cımbızlanarak çarpıtıldığını söz eden Haçkalı, şöyle devam etti:

“Bu çoğunlukla muhakkak bir vakit evvel, aşikâr bir bağlam ve ortamda verilmiş fetvanın bağlamından koparılarak günümüze taşınması biçiminde oluyor. Bağlamından kopartıldığında da direkt yanlış anlaşılmaya yol açacak şeyler oluyor. İslami literatürün kendine ilişkin bir lisanı ve üslubu var. Oradaki kavramlar ile gündelik lisanda kullandığımız kavramlar birbirine benzese de birebir manası söz etmiyor. Fetvalarımızla ilgili çarpıtmalarla karşılaştığımızda biz gereken açıklamayı yapıyoruz ancak kurumsal olarak davrandığımızdan rastgele bir sivil toplum kuruluşunu, kişiyi, kümesi, dini cemaati ya da siyasi bir teşekkülü muhatap almıyoruz. Açıklamalarımızı direkt ve her vakit halkımıza yaparız. Halkımızın gereksinimini dikkate alarak açıklamalarımıza yer veririz.”

Kurulun fetva vermek dışında yürüttüğü vazifelere de değinen Haçkalı, sahih dini bilginin topluma ulaştırılması konusunda projeler geliştirdiklerini, din istismarına yönelik çalışmalara da tartı verdiklerini ve takvim hazırlama süreçlerini yürüttüklerini kelamlarına ekledi.

 

KAYNAK: AA

Yorum yapın